Veresiye

Veresiye defteri kapatma rehberi

Oğuzhan Genç · Finans Uzmanı · · 6 dk okuma

Veresiye defteri kapatma, açık hesapları tek tek teyit edip yeni döneme devir bakiyesi olarak yazmak, ödenmiş hesapları kapatmak ve eski defteri saklamakla yapılır. Defter dolduğunda ya da yıl biterken yeni sayfaya geçmek zorunludur; önemli olan, kalan borçların kaybolmadan yeni kayda geçmesi ve müşteriyle rakamın aynı olmasıdır. Acele etmeyin; bir hafta ayırın, borçları tek tek konuşun, devri öyle yazın.

Aşağıdaki akış bakkal tezgâhından toptan deposuna kadar her esnafa uyar. Adımlar sırayla ilerler: önce müşteriyle teyit, sonra yeni kayda devir, ardından ödenmiş hesapların kapatılması ve eski defterin saklanması. Defterden dijitale geçişin genel çerçevesini defterden dijital veresiye takibe geçiş yazısında bulabilirsiniz.

Veresiye defteri kapatma öncesi kalan borçları toplayın

Yeni döneme geçmeden önce her müşterinin kalan borcunu ayrı ayrı bulun. Defterin tamamına tek seferde bakıp "toplam şu kadar" demek işe yaramaz. Müşteri bazında ilerlemek gerekir; çünkü yeni dönemde her müşterinin kendi bakiyesi olacak.

Bir yöntem var, tezgâhta işe yarıyor. Açık hesabı olan müşterileri bir listeye alın. Her satıra şunları yazın: müşteri adı, defterdeki son bakiye, son alışveriş tarihi, son ödeme tarihi. Liste bitince bakiyelerin toplamına bakın. Bu toplam, defterde açık duran paranın tamamıdır.

Örnek bir durum: Yıl sonunda kırk müşterisi olan bir bakkalın defterinde on iki açık hesap var. Bu on iki satırı listeye geçirmek için bir akşam yeterli olur. Sayfa karıştırırken atlanan satır kalmasın diye her müşteriyi tek tek işaretleyin.

Excel'de tutuyorsanız bu listeyi orada da oluşturabilirsiniz. Ancak dikkat: defterdeki tek bir rakam yanlış yazılmışsa, yeni döneme o yanlışla geçersiniz. Bu yüzden toplama işinden sonra ikinci bir okuma yapın.

Her müşteriyle bakiyeyi teyit edin

Bakiye listesi elinizdeyse sıra müşteriyle konuşmaya gelir. Bu adımı atlamayın. Sizin defterinizde yazan rakam ile müşterinin aklında kalan rakam çoğu zaman aynı değildir. Aradaki farkı yıl kapatmadan çözmek, sonraki aylarda çözmekten kolaydır.

Konuşmayı tezgâhın üstünde, başkalarının duymayacağı bir anda yapın. "Sizin hesabı kapatıyoruz, yeni deftere şu kadar devrediyorum" deyin ve ekrandan ya da defterden satırları gösterin. Müşteri "ben şu kadar ödemiştim" derse defterdeki ödeme satırını birlikte açın. Kayıt doğruysa gösterirsiniz; eksikse o gün düzeltirsiniz.

Müşteri borcunu başkalarının yanında duymak istemez. Borcu topluca söylemek, mektupla bildirmek ya da dükkânın ortasında yüksek sesle konuşmak hem müşteriyi hem sizi zor durumda bırakır. Kişisel verileri korumak açısından da bu konuşmanın dar çerçevede kalması gerekir.

Teyit için ekstreyi kullanın. Müşteri ekstresi, alışveriş ve ödeme hareketlerini tarih sırasıyla listeler. Ekstreyi WhatsApp veya e-postayla müşteriye kendiniz gönderebilir, tezgâhta ekrandan da gösterebilirsiniz. Böylece "bende böyle yazıyor" demek yerine satırları birlikte okursunuz.

Kalan borcu yeni kayda devir bakiyesi olarak yazın

Teyitten geçen her bakiye, yeni döneme açılış bakiyesi olarak geçer. Buna devir bakiyesi denir. Devir, tek satırlık bir işlemdir: tarih, tutar ve "önceki dönemden devir" notu. Bu satır, yeni dönemin başlangıç noktasıdır.

Devri yazarken şu üç kurala dikkat edin:

  • Devir tarihini yeni dönemin ilk günü atın.
  • Tutarı teyit edilen rakamla birebir aynı yazın.
  • Açıklamaya "devir" yazın; böylece sonradan yeni bir satış mı, yoksa eski bakiye mi olduğu karışmaz.

Örneğin 1 Ocak'ta yeni döneme geçiyorsanız, açık hesabı olan müşterinin kartına 3.000 TL'lik bir devir satırı işlersiniz. O günden sonra yapılan satışlar ayrı satır olarak eklenir. Bakiye kendiliğinden büyür, ödeme geldikçe düşer.

Programa geçiyorsanız iş aynı: müşteri kartını açın, devir satırını açılış bakiyesi olarak işleyin ve ondan sonra tezgâhtaki satışları normal şekilde kaydetmeye başlayın. Veresiye takip programı, Önmuhasebeciniz'in bir parçası olarak çalışır; müşteri kartına satışı, tahsilatı ve kısmi ödemeyi kaydeder, güncel bakiyeyi otomatik hesaplar. Defterin fotoğrafından otomatik aktarım yoktur; devir satırını elle girersiniz. Bu, işin en sağlam yoludur; çünkü her rakamı gözünüzle görüp onaylarsınız.

Ödenmiş hesapları kapatın

Bütün müşteriler borçlu değil. Bazı hesaplar yıl içinde tamamen kapanmıştır. Bu satırları yeni deftere taşımayın. Kapalı hesabı taşımak, gereksiz kalabalık yaratır ve bakiye takibini zorlaştırır.

Kapatma ölçütü basit: bakiye sıfırsa hesap kapanmıştır. Bakiye sıfır değilse, küçük de olsa açık kalmıştır ve devredilir. Örneğin 15 TL kalan bir hesap da devir listesine girer. Küçük tutarı "nasılsa unutulur" diye atlamayın; bir sonraki alışverişte o 15 TL hesabın içinde birikir.

Kapanan hesaplar için yeni defterde bir satır açmanıza gerek yok. Yalnızca eski defterde son ödemenin tarihini ve tutarını net görecek şekilde bırakın. İleride müşteri "ben size borçlu muyum" diye sorarsa, kapandığını gösterebileceğiniz bir kayıt elinizde olur.

Eski defteri saklayın

Yeni döneme geçince eski defteri atmak cazip gelir; yer kaplar, karışıklık yapar. Ama atmayın. Eski defter, geçmiş satış ve ödemelerin kaydıdır. Bir müşteriyle sonradan çıkan anlaşmazlıkta, ilk bakacağınız yer orası olur.

Saklarken şunlara dikkat edin:

  • Defteri nemsiz, kuru bir yerde tutun.
  • Üzerine hangi dönemi kapsadığını yazın.
  • Devir listesini defterin içine koyun; hangi bakiyenin yeni döneme geçtiği belli olsun.
  • Sayfaları koparmayın, üzerini karalamayın.

Dijital kayda geçtiyseniz eski defter yine saklanır. Programdaki kayıtlar ile defter arasındaki bağ, ihtiyaç anında işinize yarar. Veresiye defteri sayfası bu geçişin çerçevesini anlatır.

Yeni dönemi temiz bir sayfayla başlatın

Defter yenilendiyse ilk sayfaya küçük bir not düşün: hangi tarihte başladı, önceki dönemden kaç müşteri devretti, devir toplamı ne kadar. Bu not, ileride "bu bakiye nereden geldi" sorusunun cevabı olur.

Devirden sonra yeni satışları hemen kaydetmeye başlayın. Devir satırı ile yeni satışın karışmaması için satışları tarih sırasıyla işleyin. İlk hafta birkaç müşteri gelip ödeme yapar; bu ödemeler devirden düşer. Bir ay sonra baktığınızda bakiye, hem devrin hem yeni alışverişlerin toplamını yansıtır.

Uygulamaya geçtiyseniz aynı mantık orada da geçerli. Devirleri yazdıktan sonra tezgâhta satış yaparken müşteriyi seçip satırı eklersiniz. Ay sonunda ekstreye bakıp devir satırının en üstte durduğunu görürsünüz. Bu düzen, hem sizin hem müşterinin aynı rakamı görmesini sağlar.

İlk ay boyunca müşteriye ekstreyi bir iki kez gösterin. Yeni dönem bakiyesine alışmaları zaman alır. "Devir şu kadar, sonrasında şu alışverişler var, şu ödeme geldi" diye satır satır anlatınca rakam yerine oturur.

Devir listesini düzenli kontrol edin

Yeni dönem başladıktan sonra devir listesini bir kenara koymayın. Ay sonunda listeyi açıp her müşterinin bakiyesine bakın. Devir tutarı ile o güne kadarki yeni alışverişler ve ödemeler bir arada okunmalı.

Kontrol ederken şu üç soruyu sorun:

  • Devrettiğim bakiye hâlâ doğru mu duruyor?
  • Bu ay gelen ödemeler devirden düştü mü?
  • Yeni satışlar ayrı satır olarak eklendi mi?

Bu kontrol on dakikanızı alır. Ay sonu kontrolünün tamamını ay sonu veresiye kontrolü nasıl yapılır yazısında bulabilirsiniz; devir izleme o kontrolün bir parçasıdır.

Devir sırasında atlanmış bir müşteri varsa, ilk ay içinde fark edilir. Sonradan eklemek mümkündür; ama ne kadar erken fark edilirse o kadar az karışıklık olur. Bu yüzden ilk ayın sonunda listeyi defterle bir kez daha karşılaştırın.

Sıkça Sorulan Sorular

Devir bakiyesini programa nasıl girerim?

Müşteri kartını açıp yeni dönemin ilk gününe açılış bakiyesi olarak işlersiniz. Açıklamaya "önceki dönemden devir" yazın. Ondan sonraki satışları ayrı satır olarak ekleyin. Defterdeki fotoğraftan otomatik aktarım yoktur; her devri elle girmeniz gerekir.

Eski defteri ne kadar süre saklamalıyım?

Eski defteri hemen elden çıkarmayın; geçmiş satış ve ödemelerin dayanağı odur. Ne kadar süre saklayacağınız işletmenizin kendi düzenine ve mali müşavirinizin önerisine bağlıdır. Kuru bir yerde, dönemi belli olacak şekilde saklayın.

Küçük kalan bakiyeleri de devretmeli miyim?

Evet. Birkaç lira kalan hesap da olsa devredin. Devretmezseniz bir sonraki alışverişte o tutar kaybolur ve müşteriyle aradaki fark büyür. Küçük bakiyeleri toplu bir satır yerine her müşteriye ayrı yazmak, sonradan takibi kolaylaştırır.

Müşteri bakiye teyidini kabul etmezse ne olur?

Defterdeki satırları birlikte açın; alışverişleri ve ödemeleri tarih sırasıyla gösterin. Farkı yaratan satırı bulun ve o gün çözün. Çözülemezse bir sonraki adımı (avukat ya da mali müşavir) işletmenizin kendi düzenine göre planlayın.

Ödenmiş hesabı yeni deftere taşımalı mıyım?

Hayır. Bakiyesi sıfır olan hesap kapanmıştır; yeni defterde satır açmanıza gerek yok. Yalnızca eski defterde son ödemenin tarihi ve tutarı net kalsın. İleride soru gelirse gösterirsiniz.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki ya da mali tavsiye değildir.

Defteri cebinize alın.

Müşteri borçlarını, ödemelerini ve hesap hareketlerini tek yerden takip edin.

Veresiye defterinizi birlikte kuralım

Numaranızı bırakın; sizi arayıp müşterilerinizi ve açık borçlarınızı programa nasıl aktaracağınızı birkaç dakikada gösterelim. Görüşme ücretsiz.

+90

Adınızı ve telefonunuzu yalnızca bu geri arama talebini yanıtlamak için kullanırız. Ayrıntılar: KVKK Aydınlatma Metni

Hemen başlamak isterseniz ücretsiz planla devam edin.